Verschil boekhouder en accountant: wie heb je nodig?

Een boekhouder legt de financiële gegevens van uw bedrijf vast en houdt ze op orde. De boekhouder verwerkt facturen, bonnen en banktransacties, doet de btw-aangifte, stelt de jaarrekening op en verzorgt de aangifte inkomsten- of vennootschapsbelasting. Ook de salarisadministratie en advies over uw cijfers horen vaak bij het werk.

Boekhouder is geen beschermde titel. Iedereen mag zich zo noemen, dus let bij uw keuze op opleiding, ervaring en kennis van uw rechtsvorm. Een administratiekantoor is een team van boekhouders en administrateurs dat dit werk samen doet. Meer daarover leest u in wat doet een boekhouder.

Accountant is een beschermde titel op grond van de Wet op het accountantsberoep. Alleen wie in het register van de beroepsorganisatie NBA staat als registeraccountant (RA) of accountant-administratieconsulent (AA), mag zich accountant noemen. Beide moeten zich houden aan de beroepsregels van de NBA.

Het werk van een accountant draait om zekerheid over de cijfers. Een accountant:

• controleert jaarrekeningen en geeft een controleverklaring af. Daarmee verklaart de accountant dat de cijfers een getrouw beeld geven;
• beoordeelt financiële overzichten, met een lichtere vorm van zekerheid;
• stelt jaarrekeningen samen en geeft daar een samenstellingsverklaring bij af;
• adviseert over complexere financiële en fiscale vraagstukken.

Een accountant kan dus ook boekhoudwerk doen, maar dat is niet de kerntaak. Andersom mag een boekhouder geen controle- of samenstellingsverklaring van een accountant afgeven.

De twee titels verschillen vooral in opleiding en werkterrein. Een AA heeft een hbo-opleiding gevolgd en werkt meestal voor het mkb, met veel aandacht voor administratie, fiscaliteit en advies. Een RA heeft een opleiding op universitair niveau en richt zich vaker op de controle van grote organisaties.

In deze situaties heeft u een accountant nodig:

• Wettelijke controleplicht. Middelgrote en grote rechtspersonen, zoals een bv of nv, moeten hun jaarrekening laten controleren. Middelgroot bent u als u twee jaar op rij aan minstens twee van deze drie grenzen voldoet: activa boven 7,5 miljoen euro, netto-omzet boven 15 miljoen euro, of 50 of meer medewerkers. Zo deelt de KVK de bedrijfsklassen in. Micro- en kleine bedrijven hebben geen controleplicht.
• Subsidies. Bij grotere subsidies vraagt de verstrekker vaak om een controleverklaring bij de verantwoording.
• Financiering. Een bank kan bij een lening of krediet om een jaarrekening met een verklaring van een accountant vragen.
• Overname of verkoop. Een koper of investeerder wil zekerheid over de cijfers.

Kort gezegd is een accountantsverklaring verplicht als de wet het voorschrijft vanwege de omvang van uw bedrijf. Daarnaast kan een bank, subsidieverstrekker of andere partij er in een contract om vragen.

Voor de meeste zzp'ers, eenmanszaken, vof's en kleine bv's volstaat een boekhouder of administratiekantoor. Uw boekhouding, btw-aangifte, jaarrekening en aangifte inkomsten- of vennootschapsbelasting zijn bij een administratiekantoor in goede handen. Een kleine bv deponeert een jaarrekening bij de KvK, maar die hoeft niet door een accountant gecontroleerd te worden.

Groeit uw bedrijf richting middelgroot, of vraagt de bank om een verklaring, dan heeft u ook een accountant nodig. In die situatie werken een administratiekantoor en een accountant goed samen: het administratiekantoor houdt de administratie bij, de accountant controleert.

Een accountant is meestal duurder, omdat controlewerk specialistisch is en onder strikte beroepsregels valt. Wilt u weten wat een boekhouder kost? Lees wat kost een boekhouder.